Zaman
New member
FLO’nun Sahibi Kim? Ziylan Ailesinden Çok Ortaklı Bir Yapıya Uzanan Şirket Hikâyesi
Bir markanın mağazasından alışveriş yaparken çoğumuzun aklına “Bu şirket aslında kimin?” sorusu pek gelmiyor. Fakat FLO örneğinde bu soru, yalnızca bir marka sahibini öğrenme merakından daha fazlasını ifade ediyor. Şirketin arkasındaki aile, geçmişte gerçekleşen ortaklıklar, yönetim yapısı ve günümüzdeki hissedarlar birlikte incelendiğinde Türkiye’de bir aile şirketinin nasıl kurumsal ve çok ortaklı bir yapıya dönüştüğünü görmek mümkün. Ben bu tür şirket hikâyelerini incelerken özellikle “sahibi kim?” sorusunu tek bir isimle cevaplamanın ne kadar yanıltıcı olabileceğini düşünüyorum. Gelin FLO’nun mülkiyet ve yönetim yapısını resmi şirket kayıtları, Rekabet Kurumu belgeleri ve akademik araştırmalar ışığında birlikte inceleyelim.
FLO’nun Temelinde Kim Var?
FLO’nun kökeni Ziylan ailesine dayanıyor. Şirketin resmi tarihçesine göre hikâyenin başlangıcı, Ahmet Ziylan’ın 1960’ların başlarında Gaziantep’te yaklaşık 50 metrekarelik bir atölyede ayakkabı üretimine başlamasına kadar götürülüyor. Daha sonra İstanbul’a yönelen Ziylan, 1985 yılında Ziylan Ayakkabı’yı kurdu ve spor ayakkabı üretimine başladı. Kinetix’in 1989’da, Polaris’in ise 1994’te markalaştırılması, grubun yalnızca üretici olmaktan çıkıp marka sahibi bir yapıya dönüşmesinde önemli aşamalar oldu. FLO markası ise 2001 yılında ortaya çıktı.
www.flo.com.tr
+1
Dolayısıyla “FLO’nun sahibi kim?” sorusuna tarihsel açıdan verilecek ilk cevap Ziylan ailesidir. Ancak burada önemli bir ayrım bulunuyor: Bir şirketin kurucusu veya tarihsel sahibi ile günümüzdeki hissedarları aynı şey değildir.
Bu ayrım özellikle FLO açısından önemli çünkü şirket zaman içinde dış yatırımcıların da dahil olduğu bir ortaklık modeline geçti.
Bugünkü Ortaklık Yapısı Tek Bir Aileden İbaret Değil
FLO Mağazacılık ve Pazarlama A.Ş.’nin resmi kurumsal sayfasında şirket ortakları arasında Mehmet Ziylan, Mahmut Uğur Ziylan, Asiye Ziylan, Mehmet Büyükekşi, Aykut Büyükekşi, Zehra Büyükekşi, Ayşe Erbalcı, Gözde Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı A.Ş., BİM Birleşik Mağazalar A.Ş. ve Materr Footware B.V. listeleniyor. Aynı resmi kayıtta yönetim kurulu başkanı olarak Mehmet Ziylan gösteriliyor.
Flo Kurumsal
Bu nedenle “FLO tamamen Mehmet Ziylan’ın şirketidir” demek doğru bir ifade olmaz. Mehmet Ziylan şirketin yönetim kurulu başkanıdır ve Ziylan ailesi önemli hissedarlardan biridir; fakat şirketin resmi ortaklık listesinde farklı kişi ve kurumlar da bulunmaktadır.
Flo Kurumsal
Burada önemli bir başka nokta da FLO’nun halka açık bir şirket gibi borsada işlem gören standart bir ortaklık yapısına sahip olmamasıdır. KAP kayıtlarında Gözde Girişim’in FLO Mağazacılık’taki payı %11,50 olarak görülüyor. Bu bilgi, şirketin sermaye yapısında kurumsal yatırımcıların da bulunduğunu açık biçimde gösteriyor.
Kap
Dolayısıyla daha doğru bir tanımlama şu olur: FLO, kökeni Ziylan ailesine dayanan, ancak zaman içinde farklı kurumsal ve bireysel ortakların katıldığı çok ortaklı bir Türk perakende şirketidir.
2013 Ortaklığı Neden Önemli?
FLO’nun mülkiyet yapısını anlamak için 2013 yılı kritik bir dönüm noktasıdır. Rekabet Kurumu’nun kararında, Ziylan Grubu bünyesindeki FLO, Polaris ve Uğur şirketlerinde Ziylan ve Büyükekşi ailelerinin kontrolünün bulunduğu; gerçekleştirilen işlem sonrasında ise MATER ile Ziylan-Büyükekşi ailelerinin ortak kontrolünün söz konusu olduğu belirtiliyor. Aynı belgede BİM ve Gözde’nin toplam %23 civarında pay satın almasına rağmen stratejik kararlar üzerinde tek başına belirleyici konuma gelmediği ifade ediliyor.
Rekabet Kurumu
Bu belge, “FLO’nun sahibi kim?” sorusuna yalnızca isimlerle cevap vermek yerine kontrol hakkı kavramına bakmamız gerektiğini gösteriyor.
Şirketlerde ekonomik sahiplik ile yönetimsel kontrol her zaman birebir örtüşmez. Bir yatırımcının belirli miktarda hisseye sahip olması, şirketin stratejik kararlarını tek başına belirlediği anlamına gelmeyebilir. Yönetim kurulu atama hakları, hissedarlar sözleşmeleri, oy oranları ve karar yeter sayıları da gerçek kontrolün belirlenmesinde önemlidir.
Bilimsel açıdan bakıldığında bu yaklaşım, kurumsal yönetim araştırmalarındaki temel meselelerden biriyle örtüşüyor.
Aile Şirketi Olmak Performans Açısından Ne Anlama Geliyor?
FLO örneğini değerlendirirken “Aile şirketiyse daha başarılıdır” veya “Kurumsal yatırımcılar varsa artık aile şirketi değildir” gibi kesin hükümler vermek bilimsel açıdan doğru olmaz.
Örneğin Wagner ve arkadaşlarının Journal of Family Business Strategy dergisinde yayımlanan meta-analizi 380 çalışmayı incelemiş ve aile şirketlerinin finansal performansının aile şirketi olmayan şirketlerden istatistiksel olarak biraz daha yüksek olduğunu bulmuştur. Ancak araştırmacılar etkinin ekonomik açıdan zayıf olduğunu da özellikle vurgulamıştır.
ScienceDirect
Hansen, Block ve Neuenkirch'in Journal of Economic Surveys çalışması ise 35 ülkeden 155 araştırmayı ve 528 etki büyüklüğünü bir araya getiriyor. Sonuç oldukça öğretici: Aile şirketlerinin performans avantajı bazı gelişmiş ekonomilerde istatistiksel olarak anlamlı olsa da pratik açıdan “çok küçük” veya ihmal edilebilir düzeyde bulunuyor.
Wiley Online Library
+1
Buradan FLO açısından çıkarılabilecek sonuç şudur: Ziylan ailesinin şirket üzerindeki tarihsel etkisi önemlidir, ancak şirketin başarısını yalnızca “aile şirketi olmasıyla” açıklamak bilimsel olarak yetersiz kalır.
Yönetim kalitesi, sermaye yapısı, marka portföyü, mağaza ağı, lojistik, tüketici davranışı, dijital satış kanalları ve rekabet koşulları da hesaba katılmalıdır.
Bir markanın mağazasından alışveriş yaparken çoğumuzun aklına “Bu şirket aslında kimin?” sorusu pek gelmiyor. Fakat FLO örneğinde bu soru, yalnızca bir marka sahibini öğrenme merakından daha fazlasını ifade ediyor. Şirketin arkasındaki aile, geçmişte gerçekleşen ortaklıklar, yönetim yapısı ve günümüzdeki hissedarlar birlikte incelendiğinde Türkiye’de bir aile şirketinin nasıl kurumsal ve çok ortaklı bir yapıya dönüştüğünü görmek mümkün. Ben bu tür şirket hikâyelerini incelerken özellikle “sahibi kim?” sorusunu tek bir isimle cevaplamanın ne kadar yanıltıcı olabileceğini düşünüyorum. Gelin FLO’nun mülkiyet ve yönetim yapısını resmi şirket kayıtları, Rekabet Kurumu belgeleri ve akademik araştırmalar ışığında birlikte inceleyelim.
FLO’nun Temelinde Kim Var?
FLO’nun kökeni Ziylan ailesine dayanıyor. Şirketin resmi tarihçesine göre hikâyenin başlangıcı, Ahmet Ziylan’ın 1960’ların başlarında Gaziantep’te yaklaşık 50 metrekarelik bir atölyede ayakkabı üretimine başlamasına kadar götürülüyor. Daha sonra İstanbul’a yönelen Ziylan, 1985 yılında Ziylan Ayakkabı’yı kurdu ve spor ayakkabı üretimine başladı. Kinetix’in 1989’da, Polaris’in ise 1994’te markalaştırılması, grubun yalnızca üretici olmaktan çıkıp marka sahibi bir yapıya dönüşmesinde önemli aşamalar oldu. FLO markası ise 2001 yılında ortaya çıktı.
www.flo.com.tr
+1
Dolayısıyla “FLO’nun sahibi kim?” sorusuna tarihsel açıdan verilecek ilk cevap Ziylan ailesidir. Ancak burada önemli bir ayrım bulunuyor: Bir şirketin kurucusu veya tarihsel sahibi ile günümüzdeki hissedarları aynı şey değildir.
Bu ayrım özellikle FLO açısından önemli çünkü şirket zaman içinde dış yatırımcıların da dahil olduğu bir ortaklık modeline geçti.
Bugünkü Ortaklık Yapısı Tek Bir Aileden İbaret Değil
FLO Mağazacılık ve Pazarlama A.Ş.’nin resmi kurumsal sayfasında şirket ortakları arasında Mehmet Ziylan, Mahmut Uğur Ziylan, Asiye Ziylan, Mehmet Büyükekşi, Aykut Büyükekşi, Zehra Büyükekşi, Ayşe Erbalcı, Gözde Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı A.Ş., BİM Birleşik Mağazalar A.Ş. ve Materr Footware B.V. listeleniyor. Aynı resmi kayıtta yönetim kurulu başkanı olarak Mehmet Ziylan gösteriliyor.
Flo Kurumsal
Bu nedenle “FLO tamamen Mehmet Ziylan’ın şirketidir” demek doğru bir ifade olmaz. Mehmet Ziylan şirketin yönetim kurulu başkanıdır ve Ziylan ailesi önemli hissedarlardan biridir; fakat şirketin resmi ortaklık listesinde farklı kişi ve kurumlar da bulunmaktadır.
Flo Kurumsal
Burada önemli bir başka nokta da FLO’nun halka açık bir şirket gibi borsada işlem gören standart bir ortaklık yapısına sahip olmamasıdır. KAP kayıtlarında Gözde Girişim’in FLO Mağazacılık’taki payı %11,50 olarak görülüyor. Bu bilgi, şirketin sermaye yapısında kurumsal yatırımcıların da bulunduğunu açık biçimde gösteriyor.
Kap
Dolayısıyla daha doğru bir tanımlama şu olur: FLO, kökeni Ziylan ailesine dayanan, ancak zaman içinde farklı kurumsal ve bireysel ortakların katıldığı çok ortaklı bir Türk perakende şirketidir.
2013 Ortaklığı Neden Önemli?
FLO’nun mülkiyet yapısını anlamak için 2013 yılı kritik bir dönüm noktasıdır. Rekabet Kurumu’nun kararında, Ziylan Grubu bünyesindeki FLO, Polaris ve Uğur şirketlerinde Ziylan ve Büyükekşi ailelerinin kontrolünün bulunduğu; gerçekleştirilen işlem sonrasında ise MATER ile Ziylan-Büyükekşi ailelerinin ortak kontrolünün söz konusu olduğu belirtiliyor. Aynı belgede BİM ve Gözde’nin toplam %23 civarında pay satın almasına rağmen stratejik kararlar üzerinde tek başına belirleyici konuma gelmediği ifade ediliyor.
Rekabet Kurumu
Bu belge, “FLO’nun sahibi kim?” sorusuna yalnızca isimlerle cevap vermek yerine kontrol hakkı kavramına bakmamız gerektiğini gösteriyor.
Şirketlerde ekonomik sahiplik ile yönetimsel kontrol her zaman birebir örtüşmez. Bir yatırımcının belirli miktarda hisseye sahip olması, şirketin stratejik kararlarını tek başına belirlediği anlamına gelmeyebilir. Yönetim kurulu atama hakları, hissedarlar sözleşmeleri, oy oranları ve karar yeter sayıları da gerçek kontrolün belirlenmesinde önemlidir.
Bilimsel açıdan bakıldığında bu yaklaşım, kurumsal yönetim araştırmalarındaki temel meselelerden biriyle örtüşüyor.
Aile Şirketi Olmak Performans Açısından Ne Anlama Geliyor?
FLO örneğini değerlendirirken “Aile şirketiyse daha başarılıdır” veya “Kurumsal yatırımcılar varsa artık aile şirketi değildir” gibi kesin hükümler vermek bilimsel açıdan doğru olmaz.
Örneğin Wagner ve arkadaşlarının Journal of Family Business Strategy dergisinde yayımlanan meta-analizi 380 çalışmayı incelemiş ve aile şirketlerinin finansal performansının aile şirketi olmayan şirketlerden istatistiksel olarak biraz daha yüksek olduğunu bulmuştur. Ancak araştırmacılar etkinin ekonomik açıdan zayıf olduğunu da özellikle vurgulamıştır.
ScienceDirect
Hansen, Block ve Neuenkirch'in Journal of Economic Surveys çalışması ise 35 ülkeden 155 araştırmayı ve 528 etki büyüklüğünü bir araya getiriyor. Sonuç oldukça öğretici: Aile şirketlerinin performans avantajı bazı gelişmiş ekonomilerde istatistiksel olarak anlamlı olsa da pratik açıdan “çok küçük” veya ihmal edilebilir düzeyde bulunuyor.
Wiley Online Library
+1
Buradan FLO açısından çıkarılabilecek sonuç şudur: Ziylan ailesinin şirket üzerindeki tarihsel etkisi önemlidir, ancak şirketin başarısını yalnızca “aile şirketi olmasıyla” açıklamak bilimsel olarak yetersiz kalır.
Yönetim kalitesi, sermaye yapısı, marka portföyü, mağaza ağı, lojistik, tüketici davranışı, dijital satış kanalları ve rekabet koşulları da hesaba katılmalıdır.